परिचय

नेपाल सरकारको विद्युतीय शासनको अवाधारणाको लक्ष्य र उदेश्य प्राप्तिका लागि GEA कार्यन्वयन संरचना भएको र विध्युतीय शासनको लागि यो नै अन्तरास्ट्रिय अभ्यासका लागि सिफारिस गरिएको हुदा GEA ले हार्डवेयर प्रविधि, सूचना व्यवस्थापन प्रणाली विकासको निर्देशक, सुचनाको संरक्षण, सुचनाको अन्तरसंचालन देखि लिएर सो प्रणालीको नियमनलाई पनि समेट्छ |विद्युतीय माध्यमवाट सरकारी कार्य संचालन तथा प्रवर्दन गर्न आवश्यक सूचना प्रविधि प्रणालीको संरचनामा एकरुपता कायम गर्न र सोको मानकीकरण गर्न र त्यस्तो संरचनामा रहेको एक निकायको सूचना र सेवामा अन्य सरकारी निकायको सूचना प्रविधि प्रणालीले आवश्यकता अनुसार पहुँच पुर्याई प्रयोग गर्न सक्ने प्रवन्ध गर्न र तत्सम्बन्धमा अन्य आवश्यक व्यवस्था गर्न वान्छनीय देखिन्छ| “GEA” सरकारी निकायको कार्य विद्युतीय माध्यमवाट एकरूपताका साथ संचालन गर्नको लागि आवश्यक पर्ने सूचना प्रविधिको संरचना प्रयोग गर्ने र त्यस्तो संरचनामा उपलब्ध सूचना तथा सेवामा कुनै सरकारी निकायको पहुचं हुने तथा सो सूचना कुनै सरकारी निकायले प्रयोग गर्न सक्ने गरी तयार भएको नेपाल गभर्मेन्ट इन्टरप्राइजेज आर्किटेक्चर एण्ड इन्टर अपराविलीटी फ्रेमवर्क(Nepal Government Enterprise Architecture and Interoperability Framework)लाई नै बुझिन्छ | सो GEA मा भए अनुसारको दुर दृष्टि , उदेश्य र निर्देशक सिद्धान्तमा आधारित रहेको निर्देशिका अनुसारको सूचना प्रविधि प्रणालीको विकाश र प्रयोग सरकारी विद्युतीयसेवाहरुमा भएको सूचना प्रविधि प्रणालीहरुको व्यवस्थापन र अन्तर समन्वय गर्न सहज हुनेछ |

उदेश्य

सूचना प्रविधि प्रणालीहरुको विकासमा एकरुपता ल्याउन तथा सुचनाको संरक्षण, संग्रह तथा प्रवाहलाई बढी विश्वसनीय, भरपर्दो र अन्तरसंचालन प्रयोग हुन गइरहेको GEA को आवश्यकता र महत्वका वारेमा जानकारी गराई यसको उपयोगको माध्यमवाट विद्युतीय शासन प्रवर्दन मा सहयोग पुर्याउने |

सरकारको सूचना प्रविधि प्रणाली (व्यवस्थापन तथा संचालन) निर्देशिका, २०७१ वमोजिम Government Enterprise Architecture मा आधारित मानक निर्धारणका मार्गदर्शक सिधान्तहरु निम्न बमोजिमको रहेको छ |

  • सूचना प्रबिधि प्रणालीहरुको निर्माण गर्दा नागरिकको आवश्कता अनुसारका महत्वपूर्ण र संबेदनशील सेवाहरुको  पहिचान गरि त्यस्ता सेवाहरु छिटो, छरितो, सुलभ, गुणस्तरीय तथा  प्रभावकारी हुने गरि गरिनेछ ׀
  • एक निकायमा संचालनमा रहेको सूचना प्रविधि प्रणालीको सेवा अर्को निकायको समान खालका सूचना प्रविघी प्रणालीले समेत उपयोग गर्न सकिनेगरी निर्माण गरिनेछ ׀
  • सूचना प्रबिधि प्रणालीहरुमा रहेको सुचना तथा तथ्याÍहरु राष्ट्रिय सम्पतिको रुपमा रहने र तेस्ता सूचना तथा तथ्याÍहरु सम्बन्घित सरकारी निकायको स्वामित्व तथा नियन्त्रणमा रहने ब्यबस्था गरिनेछ ׀
  • सरकारी निकायका सूचनाहरु केन्द्रिकृत, नियन्त्रित र उपयुक्त संगठनात्मक स्तरमा ब्यबस्थित गरि अन्य सकारी निकायहरुलाई समेत आवश्कता अनुसार साझा रुपमा उपलब्ध गराउन सकिने  र आफु संग सम्बन्धित कार्य गर्न आवश्यक पर्ने सुचनाहरुमा मात्र प्रयोगकर्ताको पहुच हुने सुचानाहरुमा मात्र प्रयोगकर्ताको पहुच हुने ब्यबस्था गरिनेछ ׀
  • सुचना प्रविधि प्रणाहरुको जोखिम विश्लेषण र जोखिम व्यवस्थापन क्षमताको आधारमा उचित सुरक्षा नियन्त्रणका उपायहरु कार्यन्वयन गरिने र व्यावारिक कठिनाई तथा सुरक्षा अपवाद Security Excption) कम गर्न सह्हयोग पुग्नेगरी सुरक्षा नियन्त्रिणका उपायहरु यथासम्भव सम्पूर्ण सरकारी निकायहरुमा समान रुपमा लागु गर्न सकिने खालको हुनेछन् ׀
  • कुनै व्यत्तिगत व्यावसायिक वा सरकारी सुचानाहको गोपनियता (Privacy and Confidentiality) कुनैपनितवरले भंग नहुने गरि सूचना प्रविधि प्रणालीको निर्माण गरिनेछ ׀
  • सबै प्रयोगकर्ताहरुले सजिलै बझ्न सक्ने, सबैलाई उपलब्धता गराउन सकिने र अन्तरसंचालन (Interoperability) सुनिश्चित गर्ने गरि सूचना र सुचनाको सूचकको मानकलाई परिभाषित गरिनेछ ׀
  • सूचना प्रविधि प्रणालीहरु (Service Oriented Architecture SOA) मा आधारीत रही स्थापित खुला मानक (Open Standard)अनुरुप तथा स्पष्ट परिभाषित भूमिका र जिम्मेवारीको आधारमा अन्तरआवद्धता र अन्तरसंचालन (Interoperability) सुनिचत हुने गरि विकास गरिनेछ ׀

नेपाल सरकारको सूचना प्रविधि प्रणाली (व्यवस्थापन तथा संचालन) निर्देशिका, २०७१  बमोजिम Government Enterprise Architecture  को कार्यान्वयन गर्न यस विभागद्वारा निर्माण भई सञ्चार तथा सूचना प्रविधि मन्त्रालयको मिति २०७७/४/३० को (मन्त्रीस्तरीय) निर्णयबाट स्वीकृत भएको GEA सम्बन्धि कागजात:

क्र.सं. डाउनलोड लिङ्क

Design of Artifact, Creation of Blue Print and Roadmap

1. Design of Artifacts, Creation of blueprint and Roadmap

Mandatory Artifacts Templates

Mandatory Artifacts examples of e-attendance system
1. Project Charter Project Charter
2. Project Management Plan Project Management Plan
3. User Requirements Specification (SRS) / Functional Requirement Specification(FRS)   User Requirements Specification (SRS) / Functional Requirement Specification(FRS)  
4. Software Architecture Design Document Software Architecture Design Document
5. Software Quality Assurance Plan Software Quality Assurance Plan
6. Test Cases Test Cases
7. Development/Implementation Plan Development/Implementation Plan
8. Code Review Checklist Code Review Checklist
9. Test Report Test Report
10. User Manual User Manual
11. Administrative/Installation Manual Administrative/Installation Manual
12. Training/Capacity Building Plan Training/Capacity Building Plan
13. Security Testing Report Security Testing Report
14. Performance Test Summary Report Performance Test Summary Report
15. Support & Maintenance Strategy
Document
Support & Maintenance Strategy
Document

Checklists

1. Code Review Checklist
2. General Principles Check List
3. Operations and Maintenance Check List
4. Project Start Check List
5. QA Best Practice Check List
6. RFP Validation Checklist
7. Security Testing Check List
8. Software Development Best Practice Check List
9. Source Control Check List
10. Specifications & Requirements Check List

Guidelines and standards

1. Blockchain Use Cases
2. Business Continuity Planning Guidelines
3. Change Management Policy
4. Database Designing Guiding Principal
5. Nepal GEA 2.0 Security Architecture
6. Revenue & Business_Model
7. Standards
8. Vision Mission Objectives Strategies and Action Plans Guidelines

Additional Artifacts

1. Application Architecture template
2. Application Migration plan strategy
3. Application Transition Roadmap template
4. Business Requirements Template
5. Change Request
6. Communication Plan Template
7. CR Tracking Template
8. Data Migration Strategy
9. Data Architecture Document Template
10 Disaster Recovery Plan Template
11. EA Accountability Database Template
13. High level Design Document Template
14. Infrastructure Architecture Principles Template
15. Low Level Design Template
16. Monthly Progress Report Template
17. Process Map Catalogue (Process) Template
18. Project Progress Report Template
19. Requirement Traceability Matrix
20. Risk Management Plan
21. Security Architecture Template
22. SLA & OLA Template
23. Software Configuration Management Plan and Procedures Template
24. Stakeholder Management Template
25. System Operation Template
26. Training Plan and Tracker
27. UAT Test Result Template
28. UAT Test Plan
  • G Cloud
    G Cloud

    G Cloud

    Government Cloud is a government cloud platform which provide free cloud infrastructure facilities to the government bodies. GCloud provides the tools and technologies to abstract the underlying infrastructure in an easy and standardized consumption model

  • E-Attendance
    E-Attendance

    E-Attendance

    E-Attendance is an online attendance system which helps to manage

  • IT Profiling
    IT Profiling

    IT Profiling

    IT Profiling gives information about different applications and software

  • E-Village
    E-Village

    E-Village

    E-Village means access of information technology to the rural level by development, extension and promotion of areas including public services (e-service), education, health, agriculture, tourism, and local development. The main purpose of this program is

  • Digital Content
    Digital Content

    Digital Content

    Digital content is any content that exists in the form of digital data.

  • Mobile Apps
    Mobile Apps

    Mobile Apps

    Mobile Applications

  • GEA
    GEA

    GEA

    To achieve the goals and objectives of the Government of Nepal Concept of the GEA implementation and egovernance rule of international practice it is recommended for the hardware when the GEA Technology, Information Management System Development Director

  • Training
    Training

    Training

    The major objective of the Training, Research and Development Section of Department of Information Technology (DoIT) is to provide training and capacity building programme as well as the cybercrime and cyber security awareness and training within the Gov

  • E-School
    E-School

    E-School

    E-School is a feature-rich collection application

  • Integrated IT Service Center
    Integrated IT Service Center

    Integrated IT Service Center

    Coming Soon